Przedimek the
Ten konkretny — o którym już wiadomo, o który chodzi.
Użycie
The znaczy „ten konkretny — ten, o którym wiadomo, o który chodzi”. Nie odmienia się, nie zmienia formy i pasuje do wszystkiego: liczby pojedynczej, mnogiej i rzeczowników niepoliczalnych.
Jest tylko jedno pytanie, które musisz sobie zadać: czy rozmówca wie, o co dokładnie mi chodzi? Jeśli tak — the. Jeśli nie — a/an albo nic.
Cztery sytuacje, w których rozmówca wie.
1. Już o tym mówiliśmy. Pierwsze wystąpienie bierze a, każde następne the. To najczęstsze użycie i cała mechanika w dwóch zdaniach:
- There is a book on the table. The book is mine.
2. Jest tylko jedno takie coś. the sun, the moon, the sky, the internet. Nikt o tym wcześniej nie mówił, a i tak wiadomo, o które chodzi.
3. Sytuacja mówi sama. Gdy stoisz w czyjejś kuchni, the door znaczy „te drzwi, tutaj”. Nikt nie pyta które.
4. Zawężasz to, o czym mówisz. the best restaurant in town, the man in the blue jacket, the first day. Stopień najwyższy przymiotnika i słowa first, only, same zawsze ciągną za sobą the, bo z definicji wskazują jedną rzecz.
Nazwy własne: reguła jest dziwna, ale krótka.
Pojedyncze kraje i miasta idą bez przedimka: Poland, Kraków, France. Ale nazwy w liczbie mnogiej albo zbudowane ze słowa opisowego biorą the: the Netherlands, the United States, the Alps, the Vistula. Rzeki, morza i pasma górskie zawsze z the.
A kiedy nie stawiasz nic? Na to jest osobna sekcja: „Bez przedimka”.
Bez przedimka
Brak przedimka to też wybór. Puste miejsce przed rzeczownikiem nie znaczy „zapomniałem”, tylko „mówię ogólnie” albo „ta nazwa przedimka nie bierze”. Po angielsku nazywa się to zero article.
1. Ogólnie, o wszystkich naraz.
Liczba mnoga i rzeczowniki niepoliczalne, kiedy mówisz o całej kategorii:
- Dogs are loyal.
- Coffee keeps me awake.
- Money isn't everything.
Po polsku mówisz „Pieniądze to nie wszystko” i nic nie podpowiada, że to ogólnik. Dlatego kusi The money isn't everything, a to znaczy „te pieniądze”, jakieś konkretne. Tak samo pojęcia: life, love, nature, time. Life is short, nie The life is short.
- I like music. — muzykę w ogóle
- I like the music. — tę, która właśnie leci
2. Instytucje w swojej roli.
go to school (uczyć się), go to work, go to bed, go to church. Gdy dodasz the, mówisz o budynku: go to the school znaczy, że idziesz po dziecko, a nie na lekcje.
W punktach 1 i 2 obie wersje są poprawne — zmienia się znaczenie, nie poprawność. Dlatego pytanie brzmi nie „czy wolno”, tylko „co chcę powiedzieć”.
3. Nazwy.
Ludzie, miasta, większość krajów, ulice, pojedyncze góry i jeziora:
- Anna · Kraków · Poland
- Oxford Street · Mount Everest · Lake Garda
the biorą nazwy w liczbie mnogiej, pasma, rzeki i morza (the Netherlands, the Alps, the Vistula) — o nich jest w Użyciu.
4. Języki, przedmioty, sporty.
- She speaks German.
- He's studying medicine.
- We play tennis on Fridays.
Uwaga na instrumenty: play the piano, play the guitar, tu the wraca. W amerykańskim usłyszysz też play piano, więc obie wersje przejdą.
5. Stałe zbitki — tu nie ma drugiej wersji.
- have breakfast · have lunch · have dinner — posiłki
- by bus · by car · by train — transport po by
- on Monday · in June · in 2020 — dni, miesiące, lata
- next week · last year · at home · at night — stałe zbitki
the breakfast, by the bus i the next week brzmią dla ucha angielskiego dokładnie tak, jak dla Twojego „na tym śniadaniu autobusem tym”.
Błędy i pułapki
Pięć najczęstszych błędów. Uważaj na „kalki” z polskiego!
1. the przy nazwie kraju. the Poland nie istnieje. Kraje idą bez przedimka — wyjątkiem są te w liczbie mnogiej: the Netherlands, the United States.
2. the przy czymś ogólnym. I like the music znaczy „podoba mi się ta muzyka”, a nie „lubię muzykę”. Mówiąc o czymś w ogóle, nie stawiaj nic: I like music. To samo z life, money, nature: Life is beautiful, nie The life is beautiful.
3. the tam, gdzie liczy się rola, nie budynek. I go to the school every day brzmi, jakbyś codziennie coś tam załatwiał. Uczeń i nauczyciel mówią go to school.
4. Brak the przy czymś jedynym. I can see moon jest błędne — jest jeden księżyc, więc the moon. Ta sama rodzina co the sun i the sky.
5. the przy posiłku. after the breakfast — nie. Posiłki chodzą samopas: after breakfast, before dinner.
Polski nie ma przedimków, więc błąd idzie w obie strony naraz: raz the znika tam, gdzie jest konieczne, raz pojawia się tam, gdzie go nie ma. Jedyne lekarstwo to pytanie kontrolne: czy rozmówca wie, o które konkretnie chodzi?
Przykłady
Zdania, w których the zmienia znaczenie, a nie tylko wygląd.
- I bought a car. The car is red.
- Can you close the door, please?
- She is the best teacher in the school.
- We live in Poland, near the Vistula.
- I go to work by bus every morning.
- The sun is very strong today.
- I like coffee, but I don't like the coffee here.
- My parents are at home. The house is old but warm.
Zerknij na przedostatnie: I like coffee to kawa w ogóle, the coffee here to ta konkretna, z tego lokalu. Jedno słowo, dwa różne zdania.