this / that / these / those
Blisko czy daleko, jedno czy wiele. Dwa pytania, cztery słowa.
Użycie
Po polsku na prawie wszystko mówisz „ten”, a „tamten” zostawiasz na wyjątkowe okazje. Po angielsku wybór jest obowiązkowy za każdym razem.
This book is great. Trzymasz ją w ręce. That book is great. Leży na półce po drugiej stronie pokoju. Po polsku w pierwszym zdaniu powiesz „ta”, a w drugim też najczęściej „ta”. Po angielsku to dwa różne słowa.
Do tego dochodzi liczba: jedna książka to this albo that, kilka to these albo those. Dwa pytania, cztery odpowiedzi i ani jednego wyjątku.
Najczęściej spotkasz je w zdaniu, które po polsku zaczyna się od „to”: This is my brother. Is that your car? These are my kids. Polskie „to” się nie zmienia, angielskie musi się dopasować.
Cztery formy
Dwa pytania i cztery słowa. Blisko czy daleko? Jedno czy wiele? Odpowiedź na oba wskazuje jedno słowo.
| co | słowo | ||
|---|---|---|---|
| blisko, jedno | → | this | This bag is heavy. |
| blisko, wiele | → | these | These bags are heavy. |
| daleko, jedno | → | that | That house is old. |
| daleko, wiele | → | those | Those houses are old. |
„Blisko” znaczy: w ręce, na stole przed tobą, tuż obok. „Daleko” znaczy: po drugiej stronie pokoju, za oknem, na zdjęciu, które ktoś pokazuje z daleka. Nie mierzysz tego w metrach. Pytasz sam siebie: czy mogę tego dotknąć?
Czasownik idzie za liczbą.
| słowo | to be | ||
|---|---|---|---|
| this, that | + | is | This is my key. |
| these, those | + | are | These are my keys. |
This i that to jedna rzecz, więc is. These i those to wiele rzeczy, więc are. I tak samo dalej w zdaniu: These are my keys. Those shoes are new.
Przed rzeczownikiem albo samo. This bag is mine. This is my bag. W pierwszym zdaniu this stoi przy torbie, w drugim pracuje samo i znaczy „to”. Forma się nie zmienia, liczy się tylko, o ilu rzeczach mówisz.
Wymowa. This ma krótkie „i” i ostre „s” na końcu. These ma długie „ii” i dźwięczne „z”: brzmi jak „dhiiz”. Jeśli powiesz oba tak samo, rozmówca nie usłyszy, czy masz jedną rzecz, czy pięć.
Blisko i daleko w czasie
Blisko i daleko działa też w czasie. This to „teraz, ten bieżący”. That to „tamten, już miniony”.
| po polsku | po angielsku | ||
|---|---|---|---|
| ten, obecny | → | this week | I'm busy this week. |
| dziś rano | → | this morning | I saw her this morning. |
| tamten | → | that day | It rained that day. |
| obecnie | → | these days | Everyone works from home these days. |
| wtedy, dawniej | → | in those days | In those days there were no phones. |
This week, this year, this morning: czas, w którym właśnie jesteś. Polskie „dziś rano” to po angielsku this morning, a nie today morning.
That day, that night: konkretny moment w opowieści, już za tobą. I remember that day very well.
These days i in those days to para, którą warto znać na pamięć. These days I cook at home. In those days we didn't have a car. Jedno mówi o dziś, drugie o dawnych czasach.
this one, that's right
W rozmowie te słowa robią jeszcze trzy rzeczy, które przydają się codziennie.
This one, that one, czyli bez powtarzania rzeczownika.
| ile | zamiast rzeczownika | ||
|---|---|---|---|
| jedno | → | this one / that one | I'll take that one. |
| wiele | → | these / those | I'll take those. |
W sklepie nie mówisz dwa razy „koszula”: Which shirt do you want? This one or that one? Przy wielu rzeczach one zwykle odpada: I'll take those.
That's right, that's a good idea.
Polskie „to” w komentarzu do czyichś słów to po angielsku that: That's true. That's a good idea. That's why I called. That wskazuje na to, co właśnie padło. Zdanie jest już za tobą, więc jest „daleko”.
This is Anna, czyli przedstawianie.
Gdy kogoś przedstawiasz, mówisz this, nawet jeśli stoi dwa metry dalej: Mum, this is Tom. Przedstawiając kogoś, nie mówisz he is Tom. Tak samo przez telefon: Hi, this is Anna from the office. Usłyszysz też it's Anna, ale this w tej roli jest zawsze dobre.
Uwaga na jedną rzecz: that ma też drugie życie, jako „że” albo „który”: I think that he's right. To zupełnie inne słowo, które tylko tak samo wygląda, i ta strona go nie dotyczy.
Błędy i pułapki
Pięć pułapek. Prawie wszystkie biorą się z liczby, nie z odległości.
1. This z are. This are my keys to kalka z polskiego „to są moje klucze”, gdzie „to” pasuje do wszystkiego. Kluczy jest kilka, więc These are my keys. This zawsze idzie z is.
2. These z jedną rzeczą. These book albo those car. Rzeczownik jest jeden, więc this book, that car. Słowo wskazujące i rzeczownik muszą się zgadzać w liczbie, tak samo jak po polsku „ta książka”, a nie „te książka”.
3. This people. People to liczba mnoga, choć nie ma -s: these people, those people. Tak samo these children, those men.
4. This trousers. Spodnie, okulary, nożyczki i dżinsy są po angielsku zawsze w liczbie mnogiej, nawet gdy masz jedną parę: these trousers, those glasses, these jeans.
5. These news. Działa też w drugą stronę: news, advice i information to masa, więc pojedyncze this: This news is great, nie These news are great.
Przykłady
Zdania z domu, sklepu i rozmowy.
- Is this seat free?
- These are my parents, Ewa and Marek.
- Can you see that man over there?
- I don't like those shoes. I'll take these.
- What are you doing this weekend?
- That's a great idea!
- Which one do you want, this one or that one?
- These days I work from home.
Zerknij na czwarte zdanie: those shoes to buty na półce, a these to te, które już trzymasz. I na szóste: That's a great idea komentuje to, co ktoś przed chwilą powiedział.